Қазақстанның дәстүрлі және қазіргі заманғы өнері

Қазақстанның көркем мұрасына виртуалды саяхат

Бұл веб-галерея Қазақстанның бай көркемдік мұрасын және қазіргі өнердегі шығармашылық бағыттардың алуан түрлілігін таныстырады. Галереяда ұлттық дәстүрлерді жалғастыратын, сондай-ақ қазіргі заманғы өнер үдерістерін көрсететін туындылар ұсынылған.

Виртуалды көрмеге ұлттық бейнелерге, рәміздерге және мәдени сюжеттерге негізделген шығармалар енгізілген. Сонымен қатар мұнда Қазақстанның мәдени мұрасын заманауи көркемдік тәсілдер, жаңа бейнелеу құралдары мен технологиялар арқылы жаңаша түсіндіретін қазіргі суретшілердің еңбектері де қамтылған.

Ұсынылған шығармалар дәстүрлі өнер мен қазіргі өнердің өзара байланысын көрсетеді. Олар ұлттық дүниетанымды, мәдени бірегейлікті және халқымыздың рухани құндылықтарын тереңірек түсінуге мүмкіндік береді. Бұл материалдар арқылы тарихи-мәдени мұраның қазіргі көркемдік тәжірибеде қалай жалғасып, жаңа мазмұнмен дамып жатқанын көруге болады.

Веб-галерея Қазақстанның көркем мұрасын кеңінен насихаттауға бағытталған. Оның басты мақсаты — өнер туындыларын көпшілікке қолжетімді ету, сондай-ақ кең аудиторияның отандық мәдениет пен өнерге деген қызығушылығын арттыру.

Қара текемет, 2017. Ж.Т. Бөлегенова

Сураганова

Кілем – текемет – дәстүрлі қазақтың киізден басылған төсеніш кілемі, ол көне архаикалық техникада орындалған: өрнек алдын ала боялған жүн талшықтарын жүннің негізгі қабатының үстіне жайып төсеу арқылы жасалып, кейін киіз басу үдерісі кезінде өрнек фонмен тұтасып бірігеді.Кілемнің фоны оның атауын айқындайды – қара текемет. Кілем композициясындағы бинарлық қарама-қарсылық оппозиция түстердің үйлесімі және ою-өрнек жүйесі арқылы көрініс табады. Бұл жүйе дәстүрлі қазақ ою-өрнегінің негізгі канондық элементі – «мүйізге» жасалған аллюзия болып табылады. Ол ось бойымен ырғақты түрде айнала отырып, ромб (шаршы) пішінінің ішіне орналасқан «төртқұлақ» мотивін құрайды.Композицияны аяқтайтын ықшам екі түсті жиек, олардың арасын бөліп тұрған жіңішке күрең қызыл жүн жібімен айқындалған. Бұл элемент «қос желі» раппорты негізінде оң және теріс кеңістікте (позитив пен негативте) қайталанатын мүйіз тәрізді өрнекті қайта жаңғыртып, кілем кеңістігіне тұтастық пен көркемдік сипат береді.