Әлем халықтарының көпшілігінің ою-өрнек жүйесі пішіндік әмбебаптығымен ерекшеленетін солярлық нышандарға бай болып келеді. Негізінен мұндай белгілер қатарына шеңбер, ромб, шаршы, алты қырлы, сегіз қырлы пішіндер, свастика, әртүрлі айқыштар, алты және сегіз сәулелі, күлте тәрізді розеткалар, сондай-ақ қос шиыршықты бейнелер жатады.

Жалпы алғанда, солярлық шеңбер Күнге табыну дәстүрінің көне белгілерін бейнелейді, от культімен тығыз байланысты. Өйткені от — күннің жердегі баламасы. Бұл ұғым Наурыз мейрамымен, көне түркілік Ұмай ана культімен де сабақтас. Тазартушы күш ретінде от түркі халықтарының көптеген әдет-ғұрыптары мен рәсімдерінде маңызды орын алған. Мысалы, қазақтың үйлену ғұрпындағы отқа май құю, сондай-ақ алас тау арқылы үй-жайды, малды отпен аластау дәстүрлері соның айғағы.

Сакралды геометрияда шеңбер шексіздік пен кемелдіктің нышаны болып есептеледі, ал қазақ ұғымында күн шеңбері немесе солярлық шеңбер мәңгілік өмірді, ұзақ ғұмырды және шексіздікті білдіреді. Ежелгі замандарда Еуразия көшпелілерінің көпшілігі үшін солярлық шеңбер магиялық мәнге ие болып, қорғаныш белгісі, бақыт әкелетін тұмар ретінде қабылданған және көбіне ер адам бейнесімен не жылқы бейнесімен байланыстырылған.

Ертеде айнала жасалатын қимылдардың өзі де магиялық сипатқа ие болған. Бұл құбылыс қазақтардың салттық-ғұрыптық мәдениетінде кең көрініс тапқан. Айналу шамандық тәжірибеде, би мәдениетінде, яғни шеңбер құрып билеу мен тұйық шеру түрлерінде, сондай-ақ қасиетті жерлерді үш немесе бірнеше рет айналып өту дәстүрінде сақталған. Шеңбер басқа графикалық элементтермен астасқанда символдық және эмблемалық мағыналардың кең таралған жүйесін түзеді.

Қазақтарда солярлық шеңбер түкті және киіз кілемдерде, киім-кешекте, әсіресе ерлер мен әйелдердің үйлену салтанатына арналған кестелі шапандарында композициялық орталық ретінде жиі қолданылған. Ол өсімдік тектес немесе зооморфтық өрнектермен ұштасып, береке мен бақытты өмірді меңзеген.

Күн шеңберінің, яғни солярлық шеңбердің әртүрлі нұсқаларына қазақтар мен өзге де түркі халықтарының сәндік-қолданбалы өнерінде кең таралған шиыршықты розеткалар жатады. Олар жиһаз өрнектерінде, киімде, тоқыма бұйымдарында, керамикада және басқа да заттарда молынан кездеседі. Бұл солярлық белгінің семантикасымен, яғни архаикалық күн культінің канондық бейнесін танытуымен байланысты.

Көшпелілердің баспанасы — киіз үйдің өзі де дөңгелек пішінді. Оның басты бөліктерінің бірі — шаңырақ — түркі халықтары үшін ежелден тек құрылымдық бөлшек қана емес, сонымен бірге ғарыш туралы түсінікті бейнелейтін, әулет тұтастығын білдіретін сакралды нысан болып саналған.