«Виолончель», 2024 жыл. Металл, күңгірттеу. Ақтөбе.
Марат Габдрахманов
Шығармада адам тұлғасы мен виолончель бейнесі біртұтас пластикалық жүйеге біріктірілген. Мұнда музыкалық аспап нақты қалпында бейнеленбей, пішіннің ырғағы мен құрылымы арқылы жаңаша көркемдік тұрғыдан түсіндірілген. Композиция ассоциациялық ұқсастыққа негізделген: адамның созылыңқы силуэті виолончель корпусының пішінін қайталайды, ал көлемдердің біртіндеп кеңеюі мен тарылуы музыкалық үйлесім сезімін қалыптастырады.Қолдар пластикалық көлем тұрғысынан барынша ықшамдалып, негізінен конструктивтік қызмет атқарады. Олар композицияның ішкі тепе-теңдігін сақтап тұратын маңызды элемент ретінде көрінеді. Денені айнала қоршаған сызықтық металл қаңқа виолончельдің ішектерін еске түсіріп, сонымен қатар пішіннің ішкі кернеуін айқындайды. Бұл элементтер композицияның беткі құрылымын ырғақты ұйымдастырып, мүсіннің «үн шығарып тұрғандай» әсерін күшейтеді.Бас бейнесі шартты түрде беріліп, жалпы пластикалық ағыммен тұтасып кеткен. Композицияның жоғарғы бөлігі дыбыстық серпіннің шоғырланған аймағы ретінде қабылданса, төменгі бөлігі музыкалық аспаптың дыбыс жаңғырығын күшейтетін корпусын елестетеді. Осылайша бүкіл пішін үздіксіз тербеліс пен діріл күйіндегі құрылым әсерін береді.Металл бетінің фактурасы тегіс және кедір-бұдыр бөліктердің өзара үйлесуіне негізделген. Реңктелген металл жарықпен белсенді әрекеттесіп, бедердің тереңдігін және пластикалық қабаттардың күрделілігін айқындайды. Соның нәтижесінде «дыбыстап тұрған материал» әсері пайда болып, жарық музыкалық үннің көркемдік баламасына айналады.Бұл шығармада музыка естілетін құбылыс ретінде емес, пластикалық күй ретінде түсіндіріледі. Автор дыбысты көлем мен ырғақтың тіліне аударып, адам денесі мен музыкалық аспаптың арасындағы шекараны жояды. Мүсін белгілі бір орындау сәтін емес, дыбыстың табиғатын, яғни үздіксіз ішкі қозғалыс пен рухани тербелісті бейнелейтін көркемдік метафора ретінде қабылданады.