Қақпақ тұтқасы. XI–XII ғасырлар. Отырар
Жапсырма, ою, қалыптау әдісі. XI–XII ғғ. Отырар қалашығы.
Бұл бұйым — Оңтүстік Қазақстанның ортағасырлық керамикасына тән ерекше элементтердің бірі, яғни қақпақтың тұтқасы (төбешігі) болып табылады. Ол стильдендірілген әтеш басы түрінде жасалған. Мұндай зооморфтық пішіндегі аяқтаулар XI–XII ғасырлардағы Қараханидтер дәуірінің гүлденген қалалық мәдениетіне жататын Отырар керамикалық кешенінде кең таралған.Әтеш бейнесі жинақталған әрі шартты стильде берілген. Мұндай бұйымдарға силуэттің айқын мәнерлілігі, анатомиялық белгілердің жалпыланып көрсетілуі және жалпы композицияға бағындырылған сәндік сипатқа тән.Дәстүрлі мәдениетте әтеш көбіне күн символикасымен, сергектікпен және қорғаныштық қызметпен байланыстырылған. Сондықтан мұндай сәндік бейненің апотропейлік, яғни жамандықтан сақтайтын магиялық-қорғаныштық мәні болған деп пайымдауға болады.