Қазақтарда көктем басында күн жылына бастағаннан кейін кенеттен қайта суытатын кезең бесқонақ деп аталады. Бұл сөздің тура мағынасы — «бес қонақ». Ежелгі аңыз бойынша, бір кезде бес дос күн жылы кезде қонаққа жолға шығып, жол үстінде қатты боранға ұшырап, далада қаза тапқан. Осындай ұқсас аңыз башқұрт халқында да кездеседі. Ал Маңғыстау қазақтары арасында басқа бір аңыз сақталған: ерте заманда бұл өлкеге 365 әулие келген, соның бесеуі осы жерде тұрақтамай, әрі қарай кетіп қалған екен. Мамандардың пікірінше, бесқонақ — дәстүрлі қазақ күнтізбесіндегі эпагомендік, яғни айларға кірмейтін қосымша күндер. Мұндай артық күндер алғаш рет ежелгі Мысыр күнтізбесінде қолданылған, олар табиғат күштерін бейнелейтін Осирис, Гор, Сет, Исида және Нефтида құдайларының есімдерімен аталған.

Осылайша, бесқонақ — дәстүрлі қазақ күнтізбесіндегі 360 күндік жылды астрономиялық жылмен сәйкестендіру үшін жылдың соңына қосылатын 5 күн (кібісе жылында 6 күн). Қазіргі күнтізбе бойынша бесқонақ әдетте 17–21 наурыз аралығына сәйкес келеді, ал кібісе жылында 16 наурыздан басталады. Қазақтар осы кезеңге қарап алдағы жазды болжаған: бесқонақ неғұрлым қатты болса, жаз соғұрлым жылы әрі жаңбырлы болады деп сенген. Дәл осы бесқонақтан кейін қазақтар жазғы жайлауға көше бастаған.

Бұл табиғи құбылысты осылайша тану мен түсіндіру көшпелілердің астрономия саласындағы терең білімін, сондай-ақ жер, аспан, жұлдыздар туралы діни-мифологиялық түсініктерін көрсетеді. Сонымен бірге бесқонақ жаңа шаруашылық кезеңнің, көшпелі тіршіліктің табиғи айналымының басталуын білдіретін нышандық белгі қызметін атқарған.