Қысқаша энциклопедия Қазақ мәдениетінің белгілері мен нышандары
Шашу
Шашу (сөзбе-сөз — «шашу») — көбіне үйлену тойы ғұрпында жастарға, жаңа киіз үйге (үйге, баспанаға) кіргенде, сондай-ақ жаңа әрі маңызды затқа (мысалы, жиһазға) қатысты орындалатын тиындар мен тәттілерді шашу түріндегі магиялық ғұрып. Бұл ғұрып молшылықты, яғни амандық пен берекені тілеудің символдық белгісі болып саналады.
Ертеде, әдетте, «жастарға ең ізгі тілектерін айта отырып, кептірілген ірімшік (сықпа), бауырсақ, кәмпит, кептірілген жемістер, қант және ұсақ тиындар шашқан. Осы ғұрыпты орындау кезінде жиі айтылатын “нұр жаусын” деген тілекке қарағанда, бұл рәсім көбіне космогониялық нанымдармен байланысты. Шашу жастарға жауған жаңбырды бейнелейтіндей әсер береді, ал халық сенімі бойынша, бұл оларға бақыт әкелуге тиіс», — деп жазады Х. Арғынбаев [2, 73-б.].
Шашу ғұрпы бүгінгі күнге дейін кең таралған. Молшылық пен бақыт тілеудің символдық әрекеті ретінде шашу әлемнің көптеген мәдениеттеріне тән, тек онда ол әртүрлі заттармен, мысалы, дәнмен немесе күрішпен орындалуы мүмкін. Алайда оның мәні түрлі нұсқаларында да бірдей болып қала береді.
ШайгОзова Ж.Н., Наурзбаева А. Б.
Краткая энциклопедия знаков и символов казахской культуры.
Алматы: КазНИИК, 2023.